Yaprakların renk değiştirmesinin ardındaki iki süreç
Aynı sokakta bir ağaç sapsarıyken yanındaki nasıl kıpkırmızı olabiliyor? Cevap yaprağın içinde. Sarının ortaya çıkışıyla kırmızının oluşumu aynı şekilde işlemiyor.
Yaz boyunca yapraklarda klorofil baskın. Yaprağa yeşil rengini veren bu pigment, ağacın güneş ışığından enerji elde etmesine yardımcı oluyor. Sonbaharda günler kısaldıkça birçok yaprak döken ağaç kışa hazırlanıyor ve yapraktaki klorofil azalıyor. Yeşil çekilince, yaprakta zaten bulunan sarı ve turuncu pigmentler görünür hâle geliyor. Havuca rengini veren karoten de bu pigment ailesinden.
Kırmızı yapraklarda başka bir süreç daha var. Bazı ağaçlar sonbaharda antosiyanin denen pigmentleri üretiyor. Bunlar yaprağa kırmızı ya da mor tonlar verebiliyor. Ağacın türü, gün içindeki ışık ve gece sıcaklığı da rengin ne kadar belirgin olacağını etkileyebiliyor.
Renk değişirken ağaç, yapraktaki bazı besinleri dallarına ve gövdesine geri çekiyor. Yaprak sapının dibinde bir ayrılma tabakası oluşunca yaprak daldan kopuyor. Bir sonraki yürüyüşte aynı ağacın farklı dallarına bak: Yeşilden sarıya geçişi tek bakışta yakalayabilirsin.
Kaynak: ABD Ulusal Park Servisi
Sonbaharda şeker akçaağacının yaprakları — Koalacuddles, Wikimedia Commons (CC0)
Yorumlar
0 comment